Energie neutrale woning
Om meteen maar even duidelijk te maken, dat we over substantiële besparingen praten:
Als we uitgaan van de door het IMF rapport "The future of oil" (mei 2012) genoemde jaarlijks verwachte prijsstijging van energie van 10%, wordt onze besparing in de komende 10 jaar ruim € 46.000,- en als die stijging daarna nog door zou zetten, in 25 jaar zelfs ruim € 300.000,- !!!
Weliswaar is in deze berekening ook aangenomen, dat de energiebelasting met hetzelfde percentage mee stijgt, maar aangezien onze overheid ons steeds meer in een duurzame richting moet dwingen, is dat helemaal niet zo onwaarschijnlijk.
Omdat de wereldwijde vraag naar energie sterk toeneemt (o.a. door de economische ontwikkeling in zuid-oost Azië, zuid Amerika, Rusland en Afrika) en de bekende reserves aan fossiele brandstoffen afnemen, is het niet erg waarschijnlijk dat aan deze stijging een einde komt.
Sterker nog: een grotere jaarlijkse stijging ligt meer voor de hand.....
Onze eigen aardgasvoorraad wordt duidelijk minder en wij worden steeds afhankelijker van politici als Poetin, Ahmadinejad en (de inmiddels overleden) Chávez.
Bedenk eens dat wij in Nederland momenteel (2013) circa 1 miljoen vaten olie per dag gebruiken!
Daarvoor hebben wij in 2012 circa € 42.000.000.000,- aan het buitenland betaald, waarvan € 11 miljard aan Rusland...
Het is nog geen 15 jaar geleden, dat we jaarlijks nog maar circa € 5 miljard voor onze olie betaalden. Dit gaat helemaal de verkeerde kant op....
Abdulrahman Al-Zamil (voormalig gouverneur voor elektriciteit van Saudi-Arabië) is van mening dat olie met een prijs van $100,- per vat veel te goedkoop is, omdat het dan nog steeds verkwist wordt. Volgens hem is het een zo waardevol product, dat het minstens $200,- per vat zou moeten kosten.
Bij gelijkblijvend verbruik is de huidige wereld-olievoorraad nog voldoende voor 40 jaar.
De wereldwijde aardgasvoorraad wordt nog ingeschat op voldoende voor 60 jaar.
Maar door groeiend energieverbruik in de opkomende economieën, worden deze termijnen natuurlijk minder...
Velen van ons gaan het einde van het olie/gas-tijdperk nog meemaken.
Maar anders onze (klein)kinderen wel.
Bedenk eens wat voor impact dat op de wereld gaat hebben als we er geen oplossing voor bedenken......
Kolen dan? Er is aan kolen nog wel een redelijke voorraad waarmee de wereld mogelijk nog meer dan100 jaar vooruit kan (is uiteraard wel afhankelijk van de groei van de opkomende economieën).
Zoals bekend wordt bij het verbranden van kolen meer CO2 geproduceerd, dan bij gebruik van andere fossiele brandstoffen. Er wordt weliswaar gewerkt aan CCS (Carbon Capture and Storage) systemen, maar die vereisen weer een grote hoeveelheid extra energie, waardoor het rendement van de kolencentrales fors lager wordt.
En we blijven natuurlijk veel geld naar het buitenland (in dit geval bijv.: Australië, Zuid-Afrika, Polen) brengen!
Kernenergie dan? Afgezien van eventuele milieubezwaren is de wereldvoorraad aan Uranium slechts zodanig, dat dit maar 20 a 30 jaar aan het fossiele tijdperk toevoegt (afhankelijk van de mondiale economische groei). Bovendien liggen die voorraden deels in dezelfde landen als waar onze olie en gas vandaan komen....
En onze politici laten het gewoon gebeuren.
Ze zijn bezig met hoofddoekjes, meldpunten voor Polen, het afschaffen van statiegeld op plastic flessen, het toestaan van roken in kleine café's, de tekst van een koningslied en andere "belangrijke" zaken......
Terwijl alles in de wereld afhankelijk is van de energie-beschikbaarheid en -prijs....
En in Nederland komt de energie gratis uit de lucht "vallen" (zon en wind).
Het gezegde "Voor niets gaat de zon op" dringt nog onvoldoende door....
En nog te vaak wordt gedacht, dat verduurzaming van onze economie een rem op de economische ontwikkeling zou zijn. Het biedt juist enorme kansen.
Als we doorgaan zoals nu, behoren wij straks niet meer tot de ontwikkelde landen, maar zullen dat China, India, etc. zijn. Zij doen er wel iets aan...
"Toespraak John F. Kennedy"
When men first walked upon the moon, it defined a generation.
As this new millennium dawns, we face a greater challenge.
Climate change threatens our very existence.
What further disasters will convince world leaders, that the existing technology in renewable energy offers the last remaining hope for a sustainable future.
Hollow words and spineless resolutions have failed. Now is the time for an energy revolution.
Will we look into the eyes of our children and tell them that we had the opportunity, but lacked the courage?
Will we look into the eyes of our children and tell them that we had the technology, but lacked the vision?
Or will we look into the eyes of our children and tell them that we faced our challenge and that we fought? We fought for the energy revolution.
As this new millennium dawns, we face a greater challenge.
Climate change threatens our very existence.
What further disasters will convince world leaders, that the existing technology in renewable energy offers the last remaining hope for a sustainable future.
Hollow words and spineless resolutions have failed. Now is the time for an energy revolution.
Will we look into the eyes of our children and tell them that we had the opportunity, but lacked the courage?
Will we look into the eyes of our children and tell them that we had the technology, but lacked the vision?
Or will we look into the eyes of our children and tell them that we faced our challenge and that we fought? We fought for the energy revolution.
Zelf dus maar aan de slag...
Hoe U zich deels tegen de prijsstijging kunt beschermen en tevens zelf een bijdrage kunt leveren aan een beter milieu, een betere betalingsbalans en meer onafhankelijkheid voor ons land, kunt U hierna lezen. Als U het niet voor U zelf doet, doe het dan voor uw kinderen en kleinkinderen......Om de opwarming van de aarde over de laatste 131 jaar te zien in 26 seconden (NASA-gegevens), zie: http://www.climatecentral.org/blogs/131-years-of-global-warming-in-26-seconds/
Wij hebben ons huis (bouwjaar 1987) omgebouwd tot energie neutrale woning. Dat betekent dus, dat het huis in een jaar evenveel energie produceert als het verbruikt. Een gasaansluiting hebben we niet meer en onze jaarlijkse energierekening is nul !!
De laatste paar jaar zelfs al negatief. Ons huis heeft dus een negatieve EPC-waarde!
Het huis staat in Ootmarsum.
Hoe we dat gedaan hebben staat omschreven op deze en volgende bladzijden.
De meeste dingen zijn (voor zover wettelijk toegestaan) zelf uitgevoerd en iedere handige doe het zelver moet dat kunnen (denk wel aan veiligheid bij werken op hoogte en met hoge elektrische (gelijk)spanningen).
Er is geprobeerd één en ander op eenvoudige wijze te beschrijven, zodat het ook voor mensen die (nog) niet deskundig zijn, te volgen is.
Uiteindelijke doel is om zoveel informatie te verstrekken, dat U zelf ook een installatie kunt aanschaffen en weet wat de verschillende begrippen betekenen en een beetje vertrouwd raakt met de materie.
Om de informatie niet in één keer al te gecompliceerd te maken is er voor gekozen om de tekst te baseren op de meest voorkomende polykristallijne siliciumpanelen in een netgekoppelde installatie.
Er worden in het verhaal relatief veel cijfers gebruikt, maar dat geeft vaak het duidelijkste beeld.
Bedenk bij al deze aanpassingen, dat het niet alleen goed is voor het milieu, maar ook voor de eigen portemonnee, voor de betalingsbalans van ons land en voor meer onafhankelijkheid van politiek instabiele regio's.
Daar liggen nu een keer de grootste voorraden fossiele brandstoffen.
Nederland wil minder afhankelijk worden van het midden-oosten en heeft daarom fors geïnvesteerd in een gaspijpleiding vanuit Rusland.
Of dat nou leidt tot minder afhankelijkheid van instabiele regio's kan iedereen voor zich zelf invullen.
En of je zonne-energie nu bekijkt vanuit een links politiek perspectief (milieu) of wat meer rechts perspectief (betalingsbalans en onafhankelijkheid), laten we eerlijk zijn, het is natuurlijk eigenlijk, om alle genoemde redenen, goed voor ons allemaal.
Een zeer illustratief boek met veel praktische voorbeelden is "Sustainable Energy - without the hot air" van Cambridge professor David MacKay.
Het is GRATIS te downloaden op: http://www.withouthotair.com/
Startsituatie
Ons huis is een houtskeletbouw woning met een inhoud van 580 m3 (begane grond + bovenverdieping). Met de kelder meegerekend is het 850 m3.
Toen we het huis bouwden, hielden we er al rekening mee, dat we mogelijk ooit iets met zonne-energie of een warmtepomp zouden gaan doen en daarom hebben we toen al gekozen voor een laagtemperatuur verwarmingssysteem: vloerverwarming op de begane grond en in de badkamer en extra grote radiatoren op de slaapkamers. Verderop zal ik uitleggen waarom dit belangrijk is.
Het huis is destijds al gebouwd met 14 cm steenwol isolatie in de wanden en het dak (U-waarde 0,25 W/m2K) en overal met dubbel glas met een U-waarde van 1,6 W/m2K. De naam HR+ glas bestond toen nog niet, maar het is ongeveer hetzelfde. Inmiddels zijn er natuurlijk al weer (veel) betere ramen te koop.
De U-waarde geeft de mate van isolatie van een gebouwdeel aan. (voor uitleg zie: http://nl.wikipedia.org/wiki/U-waarde )
Tevens is het huis uitgerust met een gebalanceerd ventilatiesysteem met warmte terugwinning. Dat is een systeem waarbij de lucht wordt afgevoerd vanuit keuken, toilet en badkamer en verse lucht wordt toegevoerd in de woonkamer en de slaapkamers.
Daarbij wordt de verse lucht via een warmtewisselaar opgewarmd door de afgevoerde lucht. (voor meer uitleg zie: http://nl.wikipedia.org/wiki/Ventilatie )
Er zit echter een zwak punt in de isolerende schil van de woning en dat is de isolatielaag tussen de afwerkvloer met vloerverwarming en de onderliggende constructievloer. De dikte van deze drukvaste isolatielaag is slechts 3 cm. Daar kan dus qua isolatiewaarde nog wel iets verbeterd worden!
Helaas kan dat nu alleen nog maar door de begane grond vloer aan de onderzijde te isoleren (=plafond kelderruimtes). Duidelijk een voorbeeld van een kleine besparing tijdens de bouw, waar we achteraf met meer geld en moeite de boel nog goed moeten maken. Het is beter om alles in één keer goed te doen!
Maar goed een mens maakt wel eens fouten......
Oorspronkelijk was het huis voorzien van een HR-ketel, die via een drieweg klep ook een boilervat tbv warm water opwarmde. Er werd ook op gas gekookt.
Ons jaarlijkse gasverbruik lag zo globaal tussen de 2300 en 2600 m3. Gemiddeld genomen kan gesteld worden dat daarvan ca 80 m3 voor het koken was en met behulp van metingen heb ik vastgesteld dat het gasverbruik tbv warm tapwaterbereiding (en warm houden van de boiler) ca 350 m3/jaar was.
Ons elektriciteitsverbruik is met ca. 4500 kWh altijd hoger geweest dan het Nederlandse gemiddelde van ca 3600 kWh.
Dat wordt natuurlijk mede bepaald door de hoeveelheid en soort van apparatuur in de woning.
Sinds begin 2008 wordt elektrisch gekookt (inductie).
Toen we het huis bouwden, hielden we er al rekening mee, dat we mogelijk ooit iets met zonne-energie of een warmtepomp zouden gaan doen en daarom hebben we toen al gekozen voor een laagtemperatuur verwarmingssysteem: vloerverwarming op de begane grond en in de badkamer en extra grote radiatoren op de slaapkamers. Verderop zal ik uitleggen waarom dit belangrijk is.
Het huis is destijds al gebouwd met 14 cm steenwol isolatie in de wanden en het dak (U-waarde 0,25 W/m2K) en overal met dubbel glas met een U-waarde van 1,6 W/m2K. De naam HR+ glas bestond toen nog niet, maar het is ongeveer hetzelfde. Inmiddels zijn er natuurlijk al weer (veel) betere ramen te koop.
De U-waarde geeft de mate van isolatie van een gebouwdeel aan. (voor uitleg zie: http://nl.wikipedia.org/wiki/U-waarde )
Tevens is het huis uitgerust met een gebalanceerd ventilatiesysteem met warmte terugwinning. Dat is een systeem waarbij de lucht wordt afgevoerd vanuit keuken, toilet en badkamer en verse lucht wordt toegevoerd in de woonkamer en de slaapkamers.
Daarbij wordt de verse lucht via een warmtewisselaar opgewarmd door de afgevoerde lucht. (voor meer uitleg zie: http://nl.wikipedia.org/wiki/Ventilatie )
Er zit echter een zwak punt in de isolerende schil van de woning en dat is de isolatielaag tussen de afwerkvloer met vloerverwarming en de onderliggende constructievloer. De dikte van deze drukvaste isolatielaag is slechts 3 cm. Daar kan dus qua isolatiewaarde nog wel iets verbeterd worden!
Helaas kan dat nu alleen nog maar door de begane grond vloer aan de onderzijde te isoleren (=plafond kelderruimtes). Duidelijk een voorbeeld van een kleine besparing tijdens de bouw, waar we achteraf met meer geld en moeite de boel nog goed moeten maken. Het is beter om alles in één keer goed te doen!
Maar goed een mens maakt wel eens fouten......
Oorspronkelijk was het huis voorzien van een HR-ketel, die via een drieweg klep ook een boilervat tbv warm water opwarmde. Er werd ook op gas gekookt.
Ons jaarlijkse gasverbruik lag zo globaal tussen de 2300 en 2600 m3. Gemiddeld genomen kan gesteld worden dat daarvan ca 80 m3 voor het koken was en met behulp van metingen heb ik vastgesteld dat het gasverbruik tbv warm tapwaterbereiding (en warm houden van de boiler) ca 350 m3/jaar was.
Ons elektriciteitsverbruik is met ca. 4500 kWh altijd hoger geweest dan het Nederlandse gemiddelde van ca 3600 kWh.
Dat wordt natuurlijk mede bepaald door de hoeveelheid en soort van apparatuur in de woning.
Sinds begin 2008 wordt elektrisch gekookt (inductie).
